Ngoại hạng Anh là gì ? Sơ lược giải bóng English Premier League (EPL)

Nước Anh vốn dĩ là quốc gia sản sinh ra nên bóng đá hiện đại, tuy nhiên điều khiến nhiều người phải ngưỡng mộ là giải bóng đá hấp dẫn nhất mà họ đang sở hữu – Premier League.

Giải Ngoại hạng Anh là gì?

Giải Ngoại hạng Anh (English Premier League) là giải đấu bóng đá chuyên nghiệp dành cho các CLB của Anh. Là giải đấu cấp cao nhất trong hệ thống các giải bóng đá nước Anh, cũng là giải đấu chính trong hệ thống thi đấu quốc gia.

Ngoại Hạng Anh có cả thảy 20 đội bóng tham dự, đồng thời áp dụng hệ thống lên xuống hạng cùng với English Football League. Được xem như là giải bóng đá hấp dẫn nhất hành tinh. Premier League như một tập đoàn với 20 câu lạc bộ thành viên đóng vai trò như các cổ đông.

20/2/1992 chính là khoảnh khắc ra đời giải Ngoại Hạng Anh, sau khi các đội bóng đang chơi ở giải hạng Nhất thời điểm đó muốn thoát khỏi hệ thống Football League, giải đấu này được thành lập từ năm 1888. Mục đích ra đời của Premier League là để giải quyết vấn đề bản quyền truyền hình.

Ngoại hạng Anh là gì - Baothethao.net

Lịch sử hình thành và phát triển của giải Ngoại hạng Anh

Mặc dù là một trong những giải đấu vô cùng lớn và có lượng fan hâm mô đông đảo trên toàn thế giới nhưng để có được ngày hôm nay, giải Ngoại Hạng Anh đã phải trải qua một khoảng thời gian dài xây dựng, duy trì và phát triển như những giải đấu khác.

Giai đoạn đầu

Vào năm 1888, giải đấu chính thức được thành lập với tên gọi ban đầu là Football League First Division bởi William McGregor (giám đốc Aston Villa). Trong giai đoạn này chỉ có 12 đội bóng tham dự: Derby County, Accrington, Bolton Wanderers, Wolverhampton Wanderers, Burnley, Everton, Notts County, Blackburn Rovers, Preston North End, Stoke, West Bromwich Albion và Aston Villa. Đồng thời, giải đấu xếp sau Serie A của Italia và La Liga của Tây Ban Nha về số lượng khán giả cũng như doanh thu, một vài cầu thủ Anh nổi bật chuyển ra nước ngoài thi đấu.

Giai đoạn chuyển đổi

Giải đấu Football League First Division được tồn tại và phát triển trong khoảng 100 năm cho tới khi xuất hiện những cuộc khủng hoảng trầm trọng như các sân vận động xuống cấp trầm trọng, cơ sở vật chất kém cỏi, hooligan nước Anh sẵn sàng làm loạn.

Để giải quyết những vấn đề kinh tế, tìm ra lối thoát bằng việc tận dụng bản quyền truyền hình, đại diện 5 đội bóng lớn bao gồm: Arsenal, Manchester United, Liverpool, Everton và Tottenham đã đi đến quyết định tách khỏi English Football League. Tháng 7/1991, các thành viên CLB đã lập ra bản hiệp ước với những quy tắc cơ bản về việc thành lập Premier League. Giải đấu có sự tách biệt giữa Football League và LĐBĐ Anh (FA), vì vậy họ có thể ký các hợp đồng phát sóng và tài trợ như mong muốn.

Như vậy, kể từ ngày 20/2/1992 thì giải đấu FA Premier League được chính thức thành lập. Ban đầu có 22 đội bóng rồi sau đó giảm xuống còn 20 đội như hiện nay.

Những thông tin cần biết về giải Ngoại hạng Anh

Thành tích vượt trội

Ngay sau có những thay đổi về tên gọi cũng như cách thức hoạt động, Ngoại hạng Anh trong thời gian ngắn đã trở thành giải bóng đá Anh chuyên nghiệp hàng đầu nước Anh. Hiện nay, đây đã là giải đấu cao cấp nhất của nước Anh, còn giải cũ thì chuyển thành giải hạng nhất (hay thường gọi là FA Championship).

FA Premier League kể từ cuối thế kỷ 20 tới nay luôn được đánh giá là giải đấu có chất lượng chuyên môn cũng số 1 toàn cầu do đó giải đấu này cũng sở hữu lượng bản quyền truyền hình đông đảo nhất trong tất cả các giải vô địch quốc gia.

Một cách chi tiết, hiện nay đã có 212 quốc gia, vùng lãnh thổ đăng ký bản quyền phát sóng các trận đấu Premier League với 643 triệu hộ gia đình và 4,7 tỉ khán giả trên truyền hình. Ngoài ra, mỗi trận đấu tại “xứ sở sương mù” luôn đông kín khán đài, hầu như không còn có chỗ trống.

Tất nhiên, với mức tiền giải thưởng, bản quyền truyền hình cao nên các đội bóng tại Premier League luôn có nền tảng tài chính rất tốt, là bến đỗ tiềm năng của các “đại gia” đầu tư và những cầu thủ hàng đầu thế giới.

Các kỷ lục

Câu lạc bộ Arsenal mùa giải 2003 – 2004 Ngoại hạng Anh
Câu lạc bộ Arsenal mùa giải 2003 – 2004

Tính đến thời điểm hiện tại, chỉ có duy nhất Arsenal là đội tuyển giữ được thành tích bất bại trong suốt một mùa giải của giải đấu cao nhất bóng đá Anh. Cụ thể, thầy trò HLV Arsene Wenger đã vô địch mùa giải 2003 – 2004 với 30 trận thắng, 8 trận hòa.

CLB Manchester United giành chức vô địch thế kỷ 21
CLB Manchester United giành chức vô địch thế kỷ 21

Đội bóng đầu tiên vô địch Premier League trong thế kỷ 21, vô địch UEFA Champions League sau khi đổi tên của nước Anh đó là Manchester United.

Đội bóng Manchester City năm 2007-2008

Cũng là một kỷ lục trong tin tức bóng đá Anh thì đội có kỷ lục điểm số cao nhất một mùa là Manchester City. Cụ thể, trong năm 2007 – 2008, họ đã vô địch với số điểm 100.

Thể thức cơ bản của giải Ngoại hạng Anh

Cơ cấu trận đấu

Bóng đá Ngoại hạng Anh sẽ thi đấu theo thể thức vòng tròn lượt đi – lượt về. Như vậy, sẽ có 38 vòng, tương ứng mỗi đội sẽ thi đấu 38 trận trong một mùa.

Thời gian diễn ra giải đấu thường bắt đầu vào tháng 8 năm này và kết thúc vào tháng 5 của năm sau.

Điểm số sau mỗi trận: thắng 3 điểm, thua 0 điểm và hòa 1 điểm. Mỗi trận đấu được nghỉ giữa hiệp 15 phút và có 3 quyền thay người.

Cơ cấu chuyển nhượng và nghỉ

Tương tự như những giải vô địch quốc gia khác, FA Premier League có 2 kỳ chuyển nhượng là mùa hè và mùa đông. Kỳ chuyển nhượng mùa hè diễn ra từ ngày 1/7 tới 9/8. Đối với mùa đông là từ ngày 1/1 tới 31/1.

Điểm khác biệt của giải Ngoại hạng Anh so với các quốc gia khác là không có kỳ nghỉ đông. Tuy nhiên, kể từ mùa giải 2019 – 2020 thì đã có kỳ nghỉ đông từ 8/2 – 22/2.

Tuy giải Ngoại hạng Anh có sự phân hóa rất lớn giữa những đội bóng vung ra một số tiền lớn để sở hữu những ngôi sao sáng giá và các đội bóng nhỏ chỉ có thể có được những cầu thủ ít tên tuổi hơn nhưng giải đấu vẫn luôn duy trì được sự hấp dẫn và thu hút được sự quan tâm của rất nhiều người hâm mộ trên khắp thế giới.

Để làm được điều này không chỉ đơn giản là nhờ vào yếu tố bất ngờ khi những đội bóng nhỏ có thể đánh bại được những ông lớn, một điều rất thường xuyên xảy ra mà còn do cơ cấu chia giải thưởng vô cùng hấp dẫn của Ban Tổ Chức.

Do Giải Ngoại hạng Anh có một nguồn doanh thu rất lớn nên các câu lạc bộ cũng giành được những mức thưởng vô cùng hấp dẫn. Thậm chí có những đội bóng của xứ sở sương mù còn lọt vào danh sách những câu lạc bộ bóng đá có doanh thu cao nhất thế giới.

Hỗ trợ cho các đội bóng bị xuống hạng

Bên cạnh khoản tiền thưởng dành cho các CLB thì Ban Tổ chức giải đấu còn dành một khoản tiền dùng để hỗ trợ đối với các đội bóng phải xuống hạng. Điều này sẽ giúp các đội bóng bị xuống hạng không phải lâm vào cảnh khó khăn về tài chính.

Mặc dù vậy, trong mùa thứ ba xuống hạng nếu muốn nhận được khoản hỗ trợ này thì đội đó phải trụ ở Ngoại hạng Anh từ một mùa trở lên trước khi bị xuống hạng. Nghĩa là một đội bóng sẽ chỉ nhận được hỗ trợ trong 2 mùa sau khi xuống hạng khi vừa lên hạng rồi lại bị xuống hạng ngay.

Khoản hỗ trợ này sẽ bị dừng nếu đội bóng bị xuống hạng giành được quyền thăng hạng trong vòng 3 mùa đó.

Sự thống trị của nhóm Big 4 (thập niên 2000)

Nếu bạn là một người theo dõi giải FA Premier League thì chắc chắn sẽ biết tới khái niệm Big 4 – Top 4 đội bóng mạnh nhất giải. Thậm chí, rất nhiều người là fan của một trong 4 đội bóng này.

Big 4 (thập niên 2000) Ngoại Hạng Anh

Vào những năm 2000, khái niệm Big 4 đã xuất hiện với 4 CLB là Manchester United, Arsenal, Chelsea và Liverpool. Họ thường xuyên góp mặt tại vòng bảng Champions League trong quãng thời gian đó, đặc biệt là từ mùa 2003-04 đến 2008-09, 5/6 mùa thì 4 vị trí đầu đều thuộc về Big 4.

Trong đó, mùa giải 2003-04 là mùa giải bất bại của Arsenal. Đây chính là đội bóng duy nhất từng đạt thành tích bất bại cả mùa tại Premier League.

Trong thập niên 2000, chỉ có 4 đội bóng ngoài nhóm Big 4 giành suất tham dự Champions League là Leeds United (1999–2000), Newcastle United (2001–02 và 2002–03), Everton (2004–05) và Tottenham Hotspur (2009–10).

Tháng 5/2008, Kevin Keegan cho rằng nhóm Big 4 có thể khiến Premier League trở thành giải đấu nhàm chán nhất thế giới. Tuy nhiên, GĐĐH của Premier League là Richard Scudamore phản biện lại và cho rằng có nhiều sự cạnh tranh khác nhau ở nhóm đầu bảng, giữa bảng và nhóm cuối bảng. Đó là yếu tố tạo nên sự hấp dẫn cho giải đấu.

Từ 2005 đến 2012, nhóm Big 4 có 7/8 trận chung kết Champions League. Tuy nhiên chỉ có 3 lần nhóm Big 4 lên ngôi là Liverpool (2005), Manchester United (2009) và Chelsea (2012). Leeds United là đội duy nhất nằm ngoài Big 4 vào tới bán kết Champions League (2000-01).

Bước tiến đến khái niệm Big 6

Kể từ sau năm 2009, cấu trúc của nhóm Big 4 đã thay đổi khi cả Tottenham Hotspur và Manchester City cùng lọt vào top 4. Tottenham lọt vào top 4 ở mùa giải 2009-10 và là đội đầu tiên nằm ngoài Big 4 lọt vào top 4 kể từ sau Everton vào năm 2005.

Đến mùa 2011-12, Manchester City trở thành đội bóng đầu tiên nằm ngoài nhóm Big 4 giành chức vô địch Ngoại hạng Anh kể từ sau Blackburn Rovers vào mùa 1994-95. Đây cũng là mùa giải đầu tiên có 2 đội lọt ra khỏi nhóm Big 4 (Chelsea và Liverpool) cũng kể từ năm đó.

Mùa 2015-16, vị thế của nhóm Big 4 đã bị phá vỡ hoàn toàn với chức vô địch của Leicester City. “Bầy cáo” đã làm nên câu chuyện cổ tích với ngôi vô địch Premier League và sau đó giành vé dự Champions League. Đây là lần đầu tiên 1 đội nằm ngoài Big 6 đầu tiên lọt vào top 4 kể từ sau Everton vào năm 2005.

Ở mùa 2016-17, Arsenal lần đầu tiên lọt ra khỏi nhóm ngoài top 4 khi kết thúc mùa giải ở vị trí thứ 5 chung cuộc. Từ đó, vị thế của nhóm Big 4 không còn và khái niệm Big 6 thật sự xuất hiện.

Big 6 Ngoại hạng Anh

Tuy nhiên, phải thừa nhận rằng sức ảnh hưởng của Big 6 không còn quá mạnh mẽ, rõ rệt như thời gian Big 4 còn thống trị.

Mặt khác, nhóm Big 6 nắm giữ sức mạnh và ảnh hưởng về tài chính, các CLB cho rằng họ nên được hưởng phần doanh thu lớn hơn do tầm vóc của họ trên toàn cầu cộng với thứ bóng đá hấp dẫn mà họ mang lại.